Përdorimi i rrjeteve sociale ka arritur një përhapje globale të jashtëzakonshme dhe ka një ndikim të rëndësishëm në mënyrën se si njerëzit përjetojnë përditshmërinë e tyre, veçanërisht adoleshentët dhe të rinjtë. Këto platforma janë bërë pjesë integrale e mënyrës se si njerëzit komunikojnë, krijojnë lidhje dhe ndajnë përvoja..
Deri në vitin 2021, më shumë se 4.3 miliardë individë në të gjithë botën, mbi gjysmën e popullsisë globale, ishin përdorues aktivë të rrjeteve sociale, ndërsa përdoruesi mesatar kalonte rreth dy orë e gjysmë në ditë duke u angazhuar me përmbajtjen online (Global Web Index, 2021; We Are Social, 2021). Deri në vitin 2023, ky numër kishte arritur rreth 58.7% të popullsisë globale (Côrte-Real et al., 2023). Kjo përhapje tregon se rrjetet sociale janë bërë një pjesë e rëndësishme e përditshmërisë së njerëzve.
Evidenca shkencore sugjeron se përdorimi i rrjeteve sociale mund të ketë pasoja negative për mirëqenien mendore. Përdorimi i tepruar ose pasiv, për shembull, shikimi i përmbajtjes pa ndërveprim lidhet me ndjenja të ulëta, tension ose shqetësim, vështirësi në gjumë, ndjenja distancimi nga të tjerët dhe pasiguri për pamjen ose trupin (Khayru & Issalillah, 2022; Ulvi et al., 2022; Valkenburg et al., 2021). Një studim eksperimental i Braghieri, Levy dhe Makarin (2022) tregoi se prezantimi i Facebook në disa kolegje amerikane shoqërohej me rritje të këtyre ndjenjave, të lidhura kryesisht me krahasimin e vazhdueshëm me të tjerët online. Po ashtu, studentët që përdorin rrjetet sociale për më shumë se tre orë në ditë shpesh raportojnë vështirësi në gjumë, lodhje mendore, ndjenja izolimi dhe shqetësim emocional (Osman, 2025). Të dhënat nga sondazhe tregojnë gjithashtu se ndikimi mund të ndryshojë sipas gjinive dhe grupmoshave. Një sondazh i Pew Research Center (2025) zbuloi se mbi 45% e adoleshentëve amerikanë raportojnë përdorim të madh të rrjeteve sociale dhe rreth 19% ndjejnë se ato ndikojnë negativisht në mirëqenien e tyre. Vajzat raportojnë më shpesh ndjesi negative (25%) krahasuar me djemtë (14%). Megjithatë, këto gjetje nuk nënkuptojnë se rrjetet sociale janë gjithmonë të dëmshme.
Në shumë raste, përdorimi aktiv dhe ndërveprues i rrjeteve sociale mund të ketë edhe efekte pozitive. Ai mund të rrisë ndjesinë e përkatësisë, mbështetjen emocionale dhe mundësinë për të marrë këshilla ose informacione të dobishme për mirëqenien (Valkenburg et al., 2021; Koh et al., 2024; Ulvi et al., 2022). Po ashtu, hulumtimet tregojnë se ndërhyrjet që përdorin teknika të terapisë kognitive-bihejviorale (CBT) ose këshillim psikologjik kanë sjellë përmirësime të qëndrueshme në mirëqenien mendore, veçanërisht në uljen e ndjenjave të ulëta dhe shqetësimit emocional, krahasuar me ndërhyrjet që kufizojnë vetëm kohën e përdorimit të rrjeteve sociale (Plackett, Blyth & Schartau, 2023). Kjo sugjeron se menaxhimi i përdorimit të rrjeteve sociale duhet të jetë i personalizuar dhe i qëllimshëm, duke nxitur ndërveprimin aktiv dhe vetëdijesimin mbi shëndetin emocional.
Në përmbledhje, përdorimi i rrjeteve sociale ka një efekt dinamik dhe kompleks në mirëqenien mendore. Ai mund të ofrojë mundësi për lidhje sociale, mbështetje dhe informacion, por përdorimi i tepruar ose pasiv mund të shoqërohet me shqetësim emocional dhe lodhje mendore. Mënyra, koha dhe intensiteti i përdorimit mbeten faktorë kyç për të maksimizuar përfitimet dhe për të minimizuar rreziqet (Sadagheyani & Tatari, 2020; Koh et al., 2024).
Autor: Diellza Gashi
Referencat
Braghieri, L., Levy, R., & Makarin, A. (2022). Social media and mental health. American Economic Review, 112(11), 3660–3693. https://doi.org/10.1257/aer.20211218
Côrte-Real, B., Cordeiro, C., Pestana, P. C., Silva, I. D. E., & Novais, F. (2023). Potential of social media addiction: A cross-sectional study in Portugal. Acta Médica Portuguesa, 36(3), 162–166. https://doi.org/10.20344/amp.18470
Global Web Index. (2021). GWI social: Global social media trends 2021. https://www.gwi.com
Khayru, R. K., & Issalillah, F. (2022). The impact of social media on mental health: A literature review. Journal of Social and Psychological Studies, 5(2), 45–56.
Koh, G. K., Yong, J. Q. Y. O., Lee, A. R. Y. B., Ong, B. S. Y., Yau, C. E., Ho, C. S. H., & Goh, Y. S. (2024). Social media use and its impact on adults’ mental health and well-being: A scoping review. Worldviews on Evidence-Based Nursing, 21(4), 346–361. https://doi.org/10.1111/wvn.12727
Osman, W. A. (2025). Social media use and associated mental health indicators among university students: A cross-sectional study. Scientific Reports, 15, Article 9534. https://doi.org/10.1038/s41598-025-94355-w
Pew Research Center. (2025). Teens, social media and mental health. https://www.pewresearch.org/internet/2025/04/22/teens-social-media-and-mental-health
Plackett, R., Blyth, A., & Schartau, P. (2023). The impact of social media use interventions on mental well-being: Systematic review. Journal of Medical Internet Research, 25, Article 44922. https://doi.org/10.2196/44922
Sadagheyani, H. E., & Tatari, F. (2020). Investigating the role of social media on mental health. Mental Health and Social Inclusion, 24(4), 207–215. https://doi.org/10.1108/MHSI-06-2020-0039
Ulvi, O., Karamehic-Muratovic, A., Baghbanzadeh, M., Bashir, A., Smith, J., & Haque, U. (2022). Social media use and mental health: A global analysis. Epidemiologia, 3(1), 11–25. https://doi.org/10.3390/epidemiologia3010002
Valkenburg, P. M., Piotrowski, J. T., Hermanns, J., & de Leeuw, R. (2021). Social media use and adolescent mental health: Evidence base and directions for future research. Current Opinion in Psychology, 45, 59–68. https://doi.org/10.1016/j.copsyc.2021.08.017
We Are Social, & Hootsuite. (2021). Digital 2021: Global overview report. https://www.datareportal.com/reports/digital-2021-global-overview-report
